рд╢ेрд░-рдП рдкंрдЬाрдм рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рд╣िрдо्рдордд рдФрд░ рдмрд╣ाрджुрд░ी рдХी рдХрд╣ाрдиी

рд╢ेрд░-рдП рдкंрдЬाрдм рдХे рдиाрдо рд╕े рдорд╢рд╣ूрд░ рдорд╣ाрд░ाрдгा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдкंрдЬाрдм рдк्рд░ांрдд рдХे рд░ाрдЬा рдеे| рдкंрдЬाрдм рдХे рдЗрд╕ рд╢ेрд░ рдиे рдЕрдкрдиी рд╣िрдо्рдордд рдФрд░ рдмрд╣ाрджुрд░ी рдХे рджрдо рдкрд░ рдХрдИ рдпुрдж्рдз рд╡िрдЬрдп рдХिрдпे рдФрд░ рдЕрдкрдиा рдиाрдо рднाрд░рдд рдХे рд╕्рд╡рд░्рдг рдЕрдХ्рд╖рд░ों рдоें рджрд░्реЫ рдХिрдпा| рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рдПрдХ рдРрд╕ी рд╡्рдпрдХ्рддि рдеे, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рди рдХेрд╡рд▓ рдкंрдЬाрдм рдХो рдПрдХ рд╕рд╢рдХ्рдд рд╕ूрдмे рдХे рд░ूрдк рдоें рдПрдХрдЬुрдЯ рд░рдЦा, рдмрд▓्рдХि рдЕрдкрдиे рдЬीрддे-рдЬी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдХो рдЕрдкрдиे рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЖрд╕-рдкाрд╕ рднрдЯрдХрдиे рднी рдирд╣ीं рджिрдпाрддो рдЪрд▓िрдП рдЖрдкрдХो рдЗрд╕ рдмрд╣ाрджुрд░ рдмेрдЯे рдХे рдЬीрд╡рди рдХी рдХрд╣ाрдиी рдФрд░ рд░ोрдЪрдХ рдХिрд╕्рд╕े рдмрддाрддे рд╣ैं|

рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдЬीрд╡рди рдкрд░िрдЪрдп

рдмрдЪрдкрди рдоें рдЪेрдЪрдХ рдХी рдмीрдоाрд░ी рдХे рдХाрд░рдг рдЙрдирдХी рдмाрдпीं рдЖँрдЦ рджृрд╖्рдЯिрд╣ीрди рд╣ो рдЧрдпी рдеी| рдЕрдкрдиा рдкूрд░ा рдмрдЪрдкрди рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे рдХреЬी рдЪुрдиौрддिрдпों рдХा рд╕ाрдордиा рдХрд░рдиे рдоें рдиिрдХрд▓ा| рд╡рд╣ рдЬрдм 12 рд╡рд░्рд╖ рдХे рдеे рддрдм рдЙрдирдХे рдкिрддा рдХी рдоृрдд्рдпु рд╣ो рдЧрдпी рдеी| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ें рдоिрд╕рд▓ рдХा рд╕рд░рджाрд░ рдмрдиा рджिрдпा рдЧрдпा рдФрд░ рдЙрди्рд╣ोрдиें рдкूрд░े рдЬोрд╢ рдФрд░ рд╕ाрд╣рд╕ рд╕े рдЕрдкрдиी реЫिрдо्рдоेрджाрд░ी рдмрдЦूрдмी рдиिрднाрдИ | рдЙрди्рд╣ें рд╢ांрдд рд╕्рд╡ाрднाрд╡ рдХा рдкрддा рдЗрд╕ рдмाрдд рд╕े рдЪрд▓рддा рдеा рдХी рд╡рд╣ рдЕрдкрдиे рджрд░рдмाрд░िрдпों рдХे рд╕ाрде реЫрдоीрди рдкрд░ рдмैрда рдкрд░ рд╕рднा рдХрд░рддे рдеे рдФрд░ рд╡рд╣ рд╕рднी рдзрд░्рдоों рдХे рдк्рд░рддि рд╕рдоाрди рднाрд╡ рд░рдЦрддे рдеे| рдкिрддा рдХी рдЬрдЧрд╣ рд▓ेрдиे рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЬрдирддा рдХो рдЖрд░्рдеिрдХ рддंрдЧी рд╕े рджूрд░ рдХрд░рдиा рдФрд░ рд╕рднी рдзрд░्рдо рдХी рд░рдХ्рд╖ा рдХрд░рдиा рд╣ी рдЕрдкрдиा рдХрд░्рддрд╡्рдп рдФрд░ рдзрд░्рдо рдмрдиा рд▓िрдпा рдеा| рдХрд░ीрдмрди 40 рд╡рд░्рд╖ рддрдХ рд╢ाрд╢рди рдХрд░рдиे рдХे рдмाрдж рдЕрдкрдиे рд░ाрдЬ्рдп рдХो рдЙрди्рд╣ोрдиे рдЗрд╕ рдХрджрд░ рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рдФрд░ рд╕рдоृрдж्рдз рдмрдиाрдпा рдХि рдЙрдирдХे рдЬीрддे рдЬी рдХिрд╕ी рднी рдЖрдХ्рд░рдордгрдХाрд░ी рд╕ेрдиा рдХी рдЙрдирдХे рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХी рдУрд░ рдЖँрдЦ рдЙрдаा рдиें рдХी рд╣िрдо्рдордд рдирд╣ीं рдХी|

рдпुрдж्рдз рдоें рдХैрд╕े рдЬीрдд рдкाрдпी

рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рдиे рдЕрдлрдЧाрдиों рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдмрд╣ुрдд рд╕ी рд▓рдб़ाрдЗрдпां рд▓рдб़ीं рдФрд░ рдЙрди्рд╣ें рдкрд╢्рдЪिрдоी рдкंрдЬाрдм рдХी рдУрд░ рднрдЧा рджिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдкेрд╢ाрд╡рд░ рд╕рдоेрдд рдкрд╢्рддूрди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдкрд░ рдЙрди्рд╣ीं рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा| рдпрд╣ рдкрд╣рд▓ा рдоौрдХा рдеा рдЬрдм рдкрд╢्рддूрдиों рдкрд░ рдХिрд╕ी рдЧैрд░ рдоुрд╕्рд▓िрдо рдиे рд░ाрдЬ рдХिрдпा| рдЙрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкेрд╢ाрд╡рд░, рдЬрдо्рдоू рдХрд╢्рдоीрд░ рдФрд░ рдЖрдиंрджрдкुрд░ рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдХрдм्реЫा рдЬрдоाрдиा рд╢ुрд░ू рдХिрдпा|

рдЕрдоृрддрд╕рд░ рдХी рд╕ंрдзि рдХे рджौрд░ाрди

рдорд╣ाрд░ाрдЬ рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рд╕ैрдиिрдХों рдиे рдмрдЪрдиे рдХे рд▓िрдП рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬो рд╕े рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рджेрдиे рдХी рдк्рд░ाрд░्рдердиा рдХी| рддрдм  рдЧрд░्рд╡рдирд░ рдЬрдирд░рд▓ рд▓ाрд░्рдб рдоिрди्рдЯो рдиे рд╕рд░ рдЪाрд░्рд▓्рд╕ рдоेрдЯрдХाрдл рдХो рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рд╕े рд╕ंрдзि рдХрд░рдиे рд╣ेрддु рдЙрдирдХे рд╡рд╣ाँ рднेрдЬा|рдкрд╣рд▓े рддो рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рд╕ंрдзि рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рдкрд░ рд╕рд╣рдордд рдирд╣ी рд╣ुрдП рдкрд░ंрддु рдЬрдм рд▓ाрд░्рдб рдоिрди्рдЯो рдиे рдоेрдЯрдХाрдл рдХे рд╕ाрде рдЖрдХ्рдЯрд░рд▓ोрдиी рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ैрдиिрдХ рдЯुрдХреЬी рднेрдЬी рдФрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЕंрдЧ्рд░ेреЫ рд╕ैрдиिрдХ рд╢рдХ्рддि рдХी рдзрдордХी рджी рддрдм рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рдХो рдиाрдоंрдЬूрд░ी рд╣ोрддे рд╣ुрдП рднी рдЭुрдХрдиा рдкреЬा рдеा|

рдХांрдЧреЬा рдкрд░ рдХैрд╕े рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1809)

рдЕрдорд░рд╕िंрд╣ рдеाрдкा рдиें рдИ॰ 1809 рдоें рдХांрдЧреЬा рдкрд░ рд╣рдорд▓ा рдХिрдпा рдеा| рдордЧрд░ рдЙрд╕ рд╕рдордп рд╡рд╣ाँ рд╕ंрд╕ाрд░рдЪंрдж्рд░ рд░ाрдЬрдЧрдж्рджी рдкрд░ рдеे| рдоुрд╕ीрдмрдд рдХे рд╕рдордп рдЙрд╕ рд╡рдХ्рдд рд╕ंрд╕ाрд░рдЪंрдж्рд░ рдиें рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рд╕े рдорджрдж рдоांрдЧी, рддрдм рдЙрди्рд╣ोрдиे рдлौрд░рди рдЙрдирдХी рдорджрдж рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рднेрдЬी рдФрд░ рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХो рд╕ाрдордиे рдЖрддा рджेрдЦ рдХрд░ рд╣ी рдЕрдорд░рд╕िंрд╣ рдеाрдкा рдХी рд╣िрдо्рдордд рдЬрд╡ाрдм рджे рдЧрдпी| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рд╡рд╣ рд╕ेрдиा рдЙрд▓्рдЯे рдкाँрд╡ рд╡рд╣ाँ рд╕े рднाрдЧ рдиिрдХрд▓े|  рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХांрдЧреЬा рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рднी рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा|

рдоुрд▓्рддाрди рдХी рдЬीрдд  (рдИ॰ 1818)

рдИ॰ 1818 рдоें рдоुрд▓्рддाрди рдХे рд╢ाрд╕рдХ рдоुрдЬрдл्рдлрд░рдЦा рдеे рдЙрди्рд╣ोрдиे рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХा рд╕ाрд╣рд╕ рдХे рд╕ाрде рд╕ाрдордиा рдХिрдпा  рдкрд░ рдЕंрдд рдоें рдЙрди्рд╣ें рд╣ाрд░ рдХा рдоुँрд╣ рджेрдЦрдиा рдкреЬा рдеा| рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдФрд░ рд╕े рд╡рд╣ рдпुрдж्рдз рдоिрд╢्рд░ рджीрд╡ाрдирдЪंрдж рдФрд░ рдЦрдб्рдЧрд╕िंрд╣ рдиें рд▓реЬा рдеा рдФрд░ рдоुрд▓्рддाрди рдкрд░ рд╡िрдЬрдп рдк्рд░ाрдк्рдд рдХी| рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиें рдИ॰ 1818 рдоें рдоुрд▓्рддाрди рдХो рдЕрдкрдиे рдХрдм्реЫें рдоें рдХिрдпा|

рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1813)

рд╕ाрд▓ 1813 рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे рдЕрдкрдиी рд╕рдЭ рдмूрдЭ рдФрд░ рдХूрдЯрдиीрддि рд╕े рдХाрдо рд▓ेрддे рд╣ुрдП рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рднी рдХрдм्реЫा рдЬрдоाрдпा| рдРрд╕ा рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै рдХी рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЧрд░्рд╡рдирд░ рдЬрд╣ाрджांрдж рдХो рдПрдХ рд▓ाрдЦ рд░ूрдкрдпे рдХी рд░ाрд╢ि рднेंрдЯ рджे рдХрд░ рдИ॰ 1813 рдоें рдХрдЯрдХ рдкрд░ рдЕрдзिрдХाрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा|

рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рдкाрдпी рд╕рдмрд╕े реЩाрд╕ рдЬीрдд (рдИ॰ 1819)

рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиें 1819 рдИ. рдоें рдоिрд╢्рд░ рджीрд╡ाрдирдЪंрдж рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоे рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рдХрд╢्рдоीрд░ рдХी рддрд░рдл рдЖрдХ्рд░рдордг рдХे рд▓िрдП рднेрдЬी| рддрдм рдХрд╢्рдоीрд░ рдоें рдЕрдлрдЧाрди рд╢ाрд╕рдХ рдЬрдм्рдмाрд░ рдЦां рдХा рд╢ाрд╢рди рдеा| рдЙрди्рд╣ोрдиें рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рднेрдЬी рд╣ुрдИ рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХा рдоुрдХाрдмрд▓ा рдХिрдпा рдФрд░ рд╡рд╣ рд╣ाрд░ рдЧрдП| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рднी рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдкूрд░्рдг рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा рдеा|

рдбेрд░ाрдЬाрдд рдХी рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1820-21)

рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдХрдм्реЫा рдХрд░рддे рд╣ी рд╡рд╣ рдИ॰ 1820-21 рдоें рдХ्рд░рдорд╡ाрд░ рдбेрд░ाрдЧाрдЬी рдЦा, рдЗрд╕्рдоाрдЗрд▓рдЦा рдФрд░ рдмрди्рдиू рдкрд░ рд╡िрдЬрдп рд╣ाрд╕िрд▓ рдХрд░ рдХे рдЕрдкрдиा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╕िрдж्рдз рдХिрдпा|

рдкेрд╢ाрд╡рд░ рдХी рдЬीрдд (рдИ॰ 1823-24)

рдИ॰ 1823. рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рдкेрд╢ाрд╡рд░ рднेрдЬी| рдЙрд╕ рд╕рдордп рд╕िрдХ्рдЦों рдиे рд╡рд╣ाँ рдЬрд╣ांрдЧीрд░ рдФрд░ рдиौрд╢рд╣рд░ा рдХी рд▓реЬाрдЗрдпो рдоें рдкрдаाрдиों рдХो рдХрд░ाрд░ी рд╣ाрд░ рджी| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдкेрд╢ाрд╡рд░ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рдЬीрдд рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी|  рдорд╣ाрд░ाрдЬा рдХी рдЕрдЧрд╡ाрдИ рдоें рдИ॰ 1834 рдоें рдкेрд╢ाрд╡рд░ рдХो рдкूрд░्рдг рд╕िрдХ्рдЦ рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕рдо्рдорд▓िрдд рдХрд░ рд▓िрдпा рдЧрдпा рдеा|

рд▓рдж्рджाрдЦ рдХी рдЬीрдд (рдИ॰ 1836)

рдИ॰ 1836 рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рд╕िрдХ्рдЦ рд╕ेрдиाрдкрддि рдЬोрд░ाрд╡рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рд▓рдж्рджाрдЦ рдкрд░ реЫोрд░рджाрд░ рд╣рдорд▓ा рдХिрдпा рдФрд░ рд▓рдж्рджाрдЦी рд╕ेрдиा рдХो рд╣рд░ा рдХрд░ рдХे рд▓рдж्рджाрдЦ рдкрд░ рднी рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬ्рдп рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдоाрди рд╕рдо्рдоाрди рдФрд░ рдЬ्рдпाрджा рдмреЭ рдЧрдпा|

рдХोрд╣िрдиूрд░ рдХा рд╣ीрд░ा

рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдмाрдж рдИ॰ 1845 рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиें рд╕िрдЦों рдкрд░ рдмреЬी рд╕ेрдиा рдХे рд╕ाрде рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдлिрд░ोреЫрдкुрд░ рдХी рд▓реЬाрдИ рдоें рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХे рд╕ेрдиाрдкрддि рд▓ाрд▓рд╕िंрд╣ рдиें рдЕрдкрдиी рд╕ेрдиा рдХे рд╕ाрде рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕рдШाрдд рдХिрдпा рдФрд░ рдЕрдкрдиा рдоोрд░्рдЪा рдЫोреЬ рдХрд░ рд▓ाрд╣ौрд░ рдЪрд▓े рдЧрдП| рдЙрд╕ рд╕рдордп рдЕंрдЧ्рд░ेреЫो рдиें рд╕िрдЦों рд╕े рдХोрд╣िрдиूрд░ рд╣ीрд░ा рд▓ूрдЯ рдХрд░ рдХрд╢्рдоीрд░ рдФрд░ рд╣реЫाрд░ा рд░ाрдЬ्рдп рдЫीрди рд▓िрдпा рдеा| рддрдм рдХोрд╣िрдиूрд░ рд╣ीрд░े рдХो рд▓ंрджрди рд▓े рдЬाрдп рдЧрдпा рдФрд░ рд╡рд╣ाँ рдм्рд░िрдЯेрди рдХी рд░ाрдиी рд╡िрдХ्рдЯोрд░िрдпा рдХे рддाрдЬ рдоें рдЬрдб्рд╡ा рджिрдпा рдЧрдпा| 

рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдоृрдд्рдпु

рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे 58 рд╕ाрд▓ рдХी рдЙрдо्рд░ рдоें рд╕рди 1839 рдоें рд╡ीрд░рдЧрддि рдХो рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рдеा| рдЙрди्рд╣ोрдиे рдЕрдкрдиे рдЕंрддिрдо рд╕ाँрд╕े рд▓ाрд╣ौрд░ рдоें рд▓ी рдеी| рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ी рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдеी|рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдкрд╢्рдЪाрдд рдЙрдирдХे рдкुрдд्рд░ рдорд╣рд░ाрдЬा рдЦреЬрдХ рд╕िंрд╣ рдиे рдЙрдирдХी рдЧрдж्рдж्рджी рд╕ंрднाрд▓ी|

рдпे рдеी рдорд╣ाрди рд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рдЬीрд╡рди рдХी рдЕрдж्рднुрдд рдХрд╣ाрдиी| рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЬीрд╡рди рдоें рдХрднी рднी рд╣ाрд░ рдирд╣ीं рдоाрдиी рдФрд░ рдПрдХ рдХे рдмाрдж рдПрдХ рд░ाрдЬ्рдпों рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдеी|

Share:

рд╕рдмрд╕े рдиाрдордЪीрди рдорд╣ाрди рд░ाрдЬा рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ | Sky News Station

рднाрд░рдд рдХे рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рдХрдИ рдРрд╕े рдорд╣ँ рд░ाрдЬा рд░рд╣े рд╣ैं рдЬिрди्рд╣ें рддेреЫी рдмुрдж्рдзि рдФрд░ рд╕рдордЭрджाрд░ी рдХे рд▓िрдП рдкूрд░े рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рдЬाрдиा рдЬाрддा рдеा | рдРрд╕े рд╣ी рдПрдХ рд╡िрд╢्рд╡рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдПрд╡ं рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд░ाрдЬा рднाрд░рддीрдп рдоौрд░्рдп рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдХे рдорд╣ाрди рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЪрдХ्рд░рд╡рд░्рддी рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдеे | рдЕрдЦंрдб рднाрд░рдд рдкрд░ рд░ाрдЬ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рдЙрди्рд╣ोंрдиे 304 рд╕े рдИрд╕ा рдкूрд░्рд╡ 232 рддрдХ рдЕрдкрдиा рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдЙрдд्рддрд░ рдоें рд╣िрди्рджुрдХुрд╢ рдХी рд╢्рд░ेрдгिрдпों рд╕े рд▓ेрдХрд░ рджрдХ्рд╖िрдг рдоें рдЧोрджाрд╡рд░ी рдирджी рдХे рджрдХ्рд╖िрдг рддрдеा рдоैрд╕ूрд░ рддрдХ рддрдеा рдкूрд░्рд╡ рдоें рдмांрдЧ्рд▓ाрджेрд╢ рд╕े рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें рдЕрдл़рдЧ़ाрдиिрд╕्рддाрди, рдИрд░ाрди рддрдХ рдкрд╣ुंрдЪाрдпा|

рдЖрд░ंрднिрдХ рдЬीрд╡рди рдХाрд▓

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХा рдкूрд░ा рдиाрдо рджेрд╡ाрдиांрдк्рд░िрдп рдЕрд╢ोрдХ рдоौрд░्рдп рдеा рдЙрдирдХा рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдЖрдЬ рдХा рд╕ंрдкूрд░्рдг рднाрд░рдд, рдкाрдХिрд╕्рддाрди, рдЕрдл़рдЧ़ाрдиिрд╕्рддाрди, рдиेрдкाрд▓, рдмांрдЧ्рд▓ाрджेрд╢, рднूрдЯाрди, рдо्рдпाрди्рдоाрд░ рддрдХ рдлैрд▓ा рд╣ुрдЖ рдеा | рдЙрдирдХे  рдкिрддा рдХा рдиाрдо рдмिрди्рджुрд╕ाрд░ рддрдеा рдоाрддा рдХा рдиाрдо рдзрд░्рдоा рдеा| рдЕрд╢ोрдХ рдХे рдкिрддा рдХी рд▓ंрдХा рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рдХे рдоुрддाрдмिрдХ рдХрд░ीрдм 16 рдкрдЯрд░ाрдиिрдпां рдФрд░ 101 рдкुрдд्рд░ рдеे। 

рд╡рд╣ीं рдЙрдирдХे 100 рдкुрдд्рд░ों рдоें рд╕े рдХेрд╡рд▓ рдЕрд╢ोрдХ, рддिрд╖्рдп рдФрд░ рд╕ुрд╢ीрдо рдХा рд╣ी рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдХे рдкрди्рдиों рдоें рдоिрд▓рддा рд╣ै| рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХा рдкूрд░ा рдиाрдо рджेрд╡ाрдиाрдо्рдк्рд░िрдп рдеा| рдЪрдХ्рд░рд╡рд░्рддी рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рд╡िрд╢्рд╡ рдХे рд╕рднी рдорд╣ाрди рдПрд╡ं рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╕рдо्рд░ाрдЯों рдПрд╡ं рд░ाрдЬाрдУं рдоें рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдЖрддे рдеे

рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЕрдкрдиे рдХाрд░्рдпрдХाрд▓ рдоें рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо рдХा рдк्рд░рдЪाрд░ рдк्рд░рд╕ाрд░ рдХिрдпा| рд╕рдо्рд░ाрда рдЕрд╢ोрдХ рдмрдЪрдкрди рд╕े рд╣ी рд╕рдд्рдп, рдЕрд╣िंрд╕ा рдПрд╡ं рд╢ाрдХाрд╣ाрд░ी рдеे рдЖрдкрдХो рдЬाрди рдХрд░ рдпрдХीрди рдирд╣ीं рд╣ोрдЧा рдордЧрд░ рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдЕрдкрдиे  рдЬीрд╡рди рдХाрд▓ рдоे рдПрдХ рднी рдпुрдж्рдз рдоें рд╣ाрд░े рдирд╣ीं рд╣ै|

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХा рдмрдЪрдкрди 

рдмрдЪрдкрди рд╕े  рддीрд░ंрджाрдЬी рдоें рдоाрд╣िрд░ рдЕрд╢ोрдХ рдЙрдЪ्рдЪ рд╢्рд░ेрдгी рдХे рд╢िрдХाрд░ी рднी рдеे| рдЗрд╕ी рдХाрд░рдг рд╡рд╣ рдк्рд░рдЬा рдХे рдЪрд╣ेрддे рд╢ाрд╕рдХ рднी рдеे| рд╡рд╣ीं рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХी рд╡िрд▓рдХ्рд╖рдг рдк्рд░рддिрднा рдФрд░ рдЕрдЪ्рдЫे рд╕ैрди्рдп рдЧुрдгों рдХी рд╡рдЬрд╣ рд╕े рдЙрдирдХे рдкिрддा рдмिрди्рджुрд╕ाрд░ рднी рдЙрдирд╕े рдмेрд╣рдж рдк्рд░рднाрд╡िрдд рдеे, рдЗрд╕рд▓िрдП рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХो рдмेрд╣рдж рдХрдо рдЙрдо्рд░ рдоें рд╣ी рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХी рд░ाрдЬрдЧрдж्рджी рд╕ौрдкी|

рдмौрдж्рдз рдХे рдк्рд░рдЪाрд░рдХ рдеे рд╕рдо्рд░ाрда рдЕрд╢ोрдХ

рдЕрдкрдиे рдХाрд░्рдпрдХाрд▓ рдоें рд╕рдо्рд░ाрда рдЕрд╢ोрдХ рдиे рдкूрд░े рдПрд╢िрдпा рдоें рдмुрдз рдзрд░्рдо рдХा рдк्рд░рдЪाрд░ рдФрд░ рдк्рд░рд╕ाрд░ рдХिрдпा| рдХрд▓िंрдЧ рдпुрдж्рдз рдХे рдХрд░ीрдм рджो рд╕ाрд▓ рдкрд╣рд▓े рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рднрдЧрд╡ाрди рдмुрдж्рдз рдХी рдоाрдирд╡рддाрд╡ाрджी рд╢िрдХ्рд╖ाрдУं рд╕े рдк्рд░рднाрд╡िрдд рд╣ोрдХрд░ рдмौрдж्рдз рдЕрдиुрдпाрдпी рд╣ो рдЧрдпे рдеे | рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोрдиे рдХрдИ рд╕्рддрдо्рдн рдЦрдб़े рдХрд░ рджिрдпे рдЬो рдЖрдЬ рднी рдиेрдкाрд▓ рдоें рдЙрдирдХे рдЬрди्рдорд╕्рдерд▓ - рд▓ुрдо्рдмिрдиी рдоें рдФрд░ рдоाрдпाрджेрд╡ी рдорди्рджिрд░ рдХे рдкाрд╕, рд╕ाрд░рдиाрде,рдмौрдж्рдз рдорди्рджिрд░ рдмोрдзрдЧрдпा, рдХुрд╢ीрдирдЧрд░ рдПрд╡ं рдЖрджी рд╢्рд░ीрд▓ंрдХा, рдеाрдИрд▓ैंрдб, рдЪीрди рдЗрди рджेрд╢ों рдоें рдЖрдЬ рднी рдЕрд╢ोрдХ рд╕्рддрдо्рдн рдХे рд░ूрдк рдоें рджेрдЦे рдЬा рд╕рдХрддे рд╣ै рд╢िрд▓ाрд▓ेрдЦ рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ा рдкрд╣рд▓ा рд╢ाрд╕рдХ рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдмрдиे рдеे। рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо рдХा рд╕िрдж्рдзाрди्рдд рд▓ाрдЧू рдХिрдпा рдЬो рдЖрдЬ рднी рдХाрд░्рдпрд░рдд рд╣ै|

рд╕рдо्рд░ाрда рдЕрд╢ोрдХ рдХा рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп

рдЕрд╢ोрдХ рдХे рдмрдбे़ рднाрдИ рд╕ुрд╢ीрдо рдЕрд╡рди्рддी рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдЙрдЬ्рдЬैрди рдХे рдк्рд░ांрддрдкाрд▓ рдеे, рдЙрд╕ी рджौрд░ाрди рдЕрд╡рди्рддी рдоें рд╣ो рд░рд╣े рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдоें рднाрд░рддीрдп рдФрд░ рдпूрдиाрдиी рдоूрд▓ рдХे рд▓ोрдЧों рдХे рдмीрдЪ рджंрдЧा рд╣ुрдЖ| рдЬिрд╕े рд░ोрдХрдиे рдХे рд▓िрдП рдмिрди्рджुрд╕ाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рдЕрд╢ोрдХ рдХो рднेрдЬा рдЧрдпा рдФрд░ рд╡рд╣ рдЕрдкрдиी рдХुрд╢рд▓ рд░рдгрдиीрддि рд╕े рд╢ांрддि рдХाрдпрдо рдХрд░рдиे рдоें рд╕рдлрд▓ рд╣ुрдП| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдмिрди्рджुрд╕ाрд░ рдиे рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХो рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХा рд╢ाрд╕рдХ рдмрдиा рджिрдпा|

рдордЧрд░ 272 рдИрд╕ा рдкूрд░्рд╡ рдоें рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХे рдкिрддा рдмिрди्рджुрд╕ाрд░ рдХी рдоृрдд्рдпु рд╣ो рдЧрдпी рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдЕрд╢ोрдХ рдФрд░ рдЙрдирдХे рд╕ौрддेрд▓े рднाрдИрдпों рдХे рдмीрдЪ рдШрдоाрд╕ाрди рдпुрдж्рдз рд╣ुрдЖ। рдЗрд╕ी рджौрд░ाрди рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХी рд╢ाрджी рд╡िрджिрд╢ा рдХी рдмेрд╣рдж рд╕ुंрджрд░ рд░ाрдЬрдХुрдоाрд░ी рд╢ाрдХ्рдпा рдХुрдоाрд░ी рд╕े рд╣ुрдИ| рд╢ाрджी рдХे рдмाрдж рджोрдиों рдХो рдорд╣ेрди्рдж्рд░ рдФрд░ рд╕ंрдШрдоिрдд्рд░ा рдиाрдо рдХी рд╕ंрддाрдиें  рд╣ुрдИ рдФрд░ рдХुрдЫ рдЗрддिрд╣ाрд╕рдХाрд░ों рдХा рдоाрдирдиा рд╣ैं рдХि 268 рдИрд╕ा рдкूрд░्рд╡ рдХे рджौрд░ाрди рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХे рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдиे рдЕрдкрдиे рдоौрд░्рдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХे рд▓िрдП рдХрд░ीрдм 8 рд╕ाрд▓ों рддрдХ рдпुрдж्рдз рдХिрдпा|

рдордЧрд░ рдзीрд░े-рдзीрд░े рд╕рдо्рд░ाрда рдЕрд╢ोрдХ рдиे рд╕рднी рдЙрдкрдорд╣ाрдж्рдзीрдкों рддрдХ рдоौрд░्рдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХिрдпा, рдмрд▓्рдХि рднाрд░рдд рдФрд░ рдИрд░ाрди рдХी рд╕ीрдоा рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рдЕрдлрдЧाрдиिрд╕्рддाрди рдХे рд╣िрди्рджूрдХрд╢ рдоें рднी рдоौрд░्рдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╕िрдХ्рдХा рдЪрд▓рд╡ाрдпा| рдЙрди्рд╣ोंрдиे рджрдХ्рд╖िрдг рдХे рдоैрд╕ूрд░, рдХрд░्рдиाрдЯрдХ рдФрд░ рдХृрд╖्рдг рдЧोрджाрд╡рд░ी рдХी рдШाрдЯी рдоें рднी рдХрдм्рдЬा рдХिрдпा, рдЙрдирдХे рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдкाрдЯрд▓िрдкुрдд्рд░ (рдордЧрдз, рдЖрдЬ рдХा рдмिрд╣ाрд░) рдФрд░ рд╕ाрде рд╣ी рдЙрдкрд░ाрдЬрдзाрдиी рддрдХ्рд╖рд╢िрд▓ा рдФрд░ рдЙрдЬ्рдЬैрди рднी рдеी| рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХा рд╢ाрд╕рди рдзीрд░े-рдзीрд░े рдмреЭрддा рдЧрдпा рдФрд░ рдЙрдирдХा рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдЙрд╕ рд╕рдордп рддрдХ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рднाрд░рддीрдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдмрдиा, рд╣ाрд▓ांрдХि, рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдоौрд░्рдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рддрдоिрд▓рдиाрдбू, рд╢्рд░ीрд▓ंрдХा рдФрд░ рдХेрд░рд▓ рдоें рдХрд░рдиे рдоें рдиाрдХाрдордпाрдм рд╣ुрдЖ|

рдЕрд╢ोрдХ рдФрд░ рдХрд▓िंрдЧा рдпुрдж्рдз

реШрд░ीрдмрди 261 рдИрд╕ाрдкूрд░्рд╡  рдоें рднाрд░рддीрдп рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдХे рд╕рдмрд╕े рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рдФрд░ рддाрдХрддрд╡рд░ рдпोрдж्рдзा рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдиे рдЕрдкрдиे рдоौрд░्рдп рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдХрд▓िंрдЧ (рд╡рд░्рддрдоाрди рдУрдбिрд╢ा) рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рд╣рдорд▓ा рдХिрдпा рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдПрдХ рд╡िрдз्рд╡ंрд╢рдХाрд░ी рдпुрдж्рдз рдХी рдШोрд╖рдгा рд╣ुрдИ

рдРрд╕ा рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै рдЗрд╕рдоें рдХрд░ीрдм 1 рд▓ाрдЦ рд▓ोрдЧों рдХी рдмेрд░рд╣рдоी рд╕े рд╣рдд्рдпा рдХрд░ рджी рдЧрдИ, рдорд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдоें рд╕рдмрд╕े рдЬ्рдпाрджा рд╕ंрдЦ्рдпा рд╕ैрдиिрдХों рдХी рдеी| рдЗрд╕рдХे рд╕ाрде рд╣ी рдЗрд╕ рдпुрдж्рдз рдоें рдХрд░ीрдм рдбेрдв़ рд▓ाрдЦ рд▓ोрдЧ рдмुрд░ी рддрд░рд╣ рдШाрдпрд▓ рд╣ुрдП| рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХрд▓िंрдЧ рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдХрдм्рдЬा рдЬрдоाрдиे рд╡ाрд▓े рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХे рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рд╢ाрд╕рдХ рддो рдмрди рдЧрдП, рд▓ेрдХिрди рдЗрд╕ рдпुрдз्рдж рдоें рд╣ुрдП рднाрд░ी рд░рдХ्рддрдкाрдд рдиे рджुःрдЦी рдХрд░ рджिрдпा|

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рд╕े рдЬुрдбी рдХुрдЫ рдЕрди्рдп рдмाрддें

·        рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХे рдиाрдо рдХा рдЕрд░्рде рджрд░्рджрд░рд╣िрдд рдФрд░ рдЪिंрддाрдоुрдХ्рддрд╣ोрддा рд╣ै| рдРрд╕ा рд╣ी рдЙрдирдХा рд╡्рдпрдХ्рддिрдд्рд╡ рднी рд░рд╣ा рдеा| рдЕрдкрдиे рдЖрджेрд╢рдкрдд्рд░ рдоें рдЙрди्рд╣ें рдк्рд░िрдпрджрд░्рд╢ी рдПрд╡ं рджेрд╡ाрдиाрдо्рдк्рд░िрдп рдХрд╣ рдХрд░ рднी рдкुрдХाрд░ा рдЧрдпा рд╣ै|

·        рдЖрдЙрдЯрд▓ाрдЗрди рдСреЮ рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी рдХी  рдХिрддाрдм рдоें рдЕрд╢ोрдХा рдоें рдмाрд░े рдоें рдмрддाрдпा рдЧрдпा рд╣ैं рдХि рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рдЕрд╢ोрдХा рдХो рд╣рдЬाрд░ो рдиाрдоो рд╕े рдЬाрдирддे рд╣ै, рдЬрд╣ां рдЬрдЧрд╣-рдЬрдЧрд╣ рдкрд░ рдЙрдирдХी рд╡ीрд░рддा рдХे рдХिрд╕्рд╕े рдФрд░ рдЧाрдеा рдк्рд░рдЪрд▓िрдд рд╣ै, рд╡े рдПрдХ рд╕рд░्рд╡рдк्рд░िрдп, рди्рдпाрдпрдк्рд░िрдп, рджрдпाрд▓ु рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдеे|

·        рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдиे рдХрдИ рд╕рд░ाрд╣рдиीрдп рдХाрдо рдХिрдП рдЗрд╕рд▓िрдП рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХो рдЕрд╣िंрд╕ा, рд╢ांрддि, рд▓ोрдХ рдХрд▓्рдпाрдгрдХाрд░ी рдиीрддिрдпों рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдЕрддुрд▓рдиीрдп рдФрд░ рдорд╣ाрди рдЕрд╢ोрдХ рдХे рд░ुрдк рдоें рдЬाрдиा рдЬाрддा рдеा|

·          рд╡рд╣ рд╣рдоेрд╢ा рд╕े рдПрдХ рдиिрдбрд░ рдПрд╡ं рд╕ाрд╣рд╕ी рд░ाрдЬा рдФрд░ рдпोрдж्рдзा рд░рд╣े рдеे|

·         рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХी рдХрдИ рдкрдд्рдиिрдпां рдеी, рд▓ेрдХिрди рд╕िрд░्рдл рдорд╣ाрд░ाрдиी рджेрд╡ी рдХो рд╣ी рдЙрдирдХी рд░ाрдиी рдоाрдиा рдЧрдпा|

·         рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдоें 40 рд╕ाрд▓ рдХे рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмे рд╕рдордп рддрдХ рд╢ाрд╕рди рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рд╣ी рдПрдХ рдоाрдд्рд░ рд╢ाрд╕рдХ рдеे|

рдЕрд╢ोрдХ рд╕्рддंрдн рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ (Maurya Dynasty) рдХा рддीрд╕рд░े рд╢ाрд╕рдХ рдеे рдФрд░ рдк्рд░ाрдЪीрди рдХाрд▓ рдоें рднाрд░рддीрдп рдЙрдкрдорд╣ाрдж्рд╡ीрдк рдХे рд╕рдмрд╕े рддाрдХрддрд╡рд░, рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рдФрд░ рдк्рд░рднрд╡ि рд░ाрдЬा рдеे|  рдЕрд╢ोрдХ рдиे рдХрд▓िंрдЧ рдХे рдпुрдж्рдз рдХे рдмाрдж рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо рдЧ्рд░рд╣рдг рдХिрдпा рдФрд░ рдзрд░्рдо рдХे рд╕िрдж्рдзांрддों рдХे рдк्рд░рдЪाрд░ рдк्рд░рд╕ाрд░ рдХे рд▓िрдП рдЕрдкрдиा рдЬीрд╡рди рд╕рдорд░्рдкिрдд рдХिрдпा

рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдЕрд╢ोрдХ рдиे рджेрд╢ рдХे рд╡िрднिрди्рди рднाрдЧों рдоें рдХрдИ рд╕्рддूрдкों рдФрд░ рд╕्рддंрднों рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░ाрдпा| рдЗрдирдоें рд╕े рдПрдХ рд╕्рддंрдн рдЬो рд╕ाрд░рдиाрде рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै, рдХो рднाрд░рдд рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдк्рд░рддीрдХ (National Emblem) рдХे рд░ुрдк рдоें рдЕрдкрдиाрдпा рдЧрдпा рд╣ै

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдиे рднाрд░рдд рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рдмाрд╣рд░ рдХे рджेрд╢ों рдоें рднी рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо рдХा рдк्рд░рдЪाрд░ рдХिрдпा рдФрд░ рдЙрд╕рдиे рдЕрдкрдиे рдмेрдЯे рдорд╣ेंрдж्рд░ рдФрд░ рдмेрдЯी рд╕ंрдШрдоिрдд्рд░ा рдХो рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо рдХा рдк्рд░рдЪाрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╢्рд░ीрд▓ंрдХा рднेрдЬा рдеा| рд╕ाрд░рдиाрде рдоें рд╕्рдеिрдд рдЗрд╕ рд╕्рддрдо्рдн рдХो рдЪुрдиाрд░ рдХे рдмрд▓ुрдЖ рдкрдд्рдерд░(Sandstone) рдХे рд▓рдЧрднрдЧ 45 рдлुрдЯ рд▓ंрдмे рдк्рд░рд╕्рддрд░рдЦंрдб рд╕े рдиिрд░्рдоिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा|

рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХी рдоृрдд्рдпु

40 рд╕ाрд▓ों рддрдХ рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХा рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рд╕ँрднाрд▓рдиे рдХे рдмाрдж рдХрд░ीрдм 232 рдИрд╕ाрдкूрд░्рдй рдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рд╣ो рдЧрдпी рдеी| рдХुрдЫ рдЗрддिрд╣ाрд╕рдХाрд░ों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдРрд╕ा рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै рдХि рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдЕрд╢ोрдХ рдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдмाрдж рдоौрд░्рдп рд╡ंрд╢ рдХा рд╕рдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХрд░ीрдм 50 рд╕ाрд▓ों рддрдХ рдЪрд▓ा |

Share:
Ramji Rathaur (MBA) SEO & Digital Marketing Expert . Blogger рдж्рд╡ाрд░ा рд╕ंрдЪाрд▓िрдд.

Featured Post

рдоेрд╡ाрдб़ рдХा рд╡ीрд░ рдмрд▓рд╡ाрди рдпोрдж्рдзा рдорд╣ाрд░ाрдгा рдк्рд░рддाрдк рдХी рдХрд╣ाрдиी

рд╕्рд╡рд░्рдг рдЕрдХ्рд╖рд░ों рдоें рд░рдЪा рдорд╣ाрд░ाрдгा рдк्рд░рддाрдк рдХी рд╢ौрд░्рдп рдЧाрдеा рдЬाрдиे рдЙрдирдХे рдЬीрд╡рди рдХे рдмाрд░े рдоें ... рднाрд░рдд рдХे рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рдпोрдж्рдзाрдУं рдХी...

рд╕ंрдкрд░्рдХ рдл़ॉрд░्рдо

рдиाрдо

рдИрдоेрд▓ *

рд╕ंрджेрд╢ *

рдл़ॉрд▓ोрдЕрд░

рдХुрд▓ рдкेрдЬ рджृрд╢्рдп

Translate