рд╢ेрд░-рдП рдкंрдЬाрдм рдХे рдиाрдо рд╕े рдорд╢рд╣ूрд░ рдорд╣ाрд░ाрдгा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдкंрдЬाрдм рдк्рд░ांрдд рдХे рд░ाрдЬा рдеे| рдкंрдЬाрдм рдХे рдЗрд╕ рд╢ेрд░ рдиे рдЕрдкрдиी рд╣िрдо्рдордд рдФрд░ рдмрд╣ाрджुрд░ी рдХे рджрдо рдкрд░ рдХрдИ рдпुрдж्рдз рд╡िрдЬрдп рдХिрдпे рдФрд░ рдЕрдкрдиा рдиाрдо рднाрд░рдд рдХे рд╕्рд╡рд░्рдг рдЕрдХ्рд╖рд░ों рдоें рджрд░्реЫ рдХिрдпा| рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рдПрдХ рдРрд╕ी рд╡्рдпрдХ्рддि рдеे, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рди рдХेрд╡рд▓ рдкंрдЬाрдм рдХो рдПрдХ рд╕рд╢рдХ्рдд рд╕ूрдмे рдХे рд░ूрдк рдоें рдПрдХрдЬुрдЯ рд░рдЦा, рдмрд▓्рдХि рдЕрдкрдиे рдЬीрддे-рдЬी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдХो рдЕрдкрдиे рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЖрд╕-рдкाрд╕ рднрдЯрдХрдиे рднी рдирд╣ीं рджिрдпा| рддो рдЪрд▓िрдП рдЖрдкрдХो рдЗрд╕ рдмрд╣ाрджुрд░ рдмेрдЯे рдХे рдЬीрд╡рди рдХी рдХрд╣ाрдиी рдФрд░ рд░ोрдЪрдХ рдХिрд╕्рд╕े рдмрддाрддे рд╣ैं|
рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдЬीрд╡рди рдкрд░िрдЪрдп
рдпुрдж्рдз рдоें рдХैрд╕े рдЬीрдд рдкाрдпी
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рдиे рдЕрдлрдЧाрдиों рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдмрд╣ुрдд рд╕ी рд▓рдб़ाрдЗрдпां рд▓рдб़ीं рдФрд░ рдЙрди्рд╣ें рдкрд╢्рдЪिрдоी рдкंрдЬाрдм рдХी рдУрд░ рднрдЧा рджिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдкेрд╢ाрд╡рд░ рд╕рдоेрдд рдкрд╢्рддूрди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдкрд░ рдЙрди्рд╣ीं рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा| рдпрд╣ рдкрд╣рд▓ा рдоौрдХा рдеा рдЬрдм рдкрд╢्рддूрдиों рдкрд░ рдХिрд╕ी рдЧैрд░ рдоुрд╕्рд▓िрдо рдиे рд░ाрдЬ рдХिрдпा| рдЙрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкेрд╢ाрд╡рд░, рдЬрдо्рдоू рдХрд╢्рдоीрд░ рдФрд░ рдЖрдиंрджрдкुрд░ рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдХрдм्реЫा рдЬрдоाрдиा рд╢ुрд░ू рдХिрдпा|
рдЕрдоृрддрд╕рд░ рдХी рд╕ंрдзि рдХे рджौрд░ाрди
рдорд╣ाрд░ाрдЬ рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рд╕ैрдиिрдХों рдиे рдмрдЪрдиे рдХे рд▓िрдП рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬो рд╕े рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рджेрдиे рдХी рдк्рд░ाрд░्рдердиा рдХी| рддрдм рдЧрд░्рд╡рдирд░ рдЬрдирд░рд▓ рд▓ाрд░्рдб рдоिрди्рдЯो рдиे рд╕рд░ рдЪाрд░्рд▓्рд╕ рдоेрдЯрдХाрдл рдХो рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рд╕े рд╕ंрдзि рдХрд░рдиे рд╣ेрддु рдЙрдирдХे рд╡рд╣ाँ рднेрдЬा|рдкрд╣рд▓े рддो рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рд╕ंрдзि рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рдкрд░ рд╕рд╣рдордд рдирд╣ी рд╣ुрдП рдкрд░ंрддु рдЬрдм рд▓ाрд░्рдб рдоिрди्рдЯो рдиे рдоेрдЯрдХाрдл рдХे рд╕ाрде рдЖрдХ्рдЯрд░рд▓ोрдиी рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ैрдиिрдХ рдЯुрдХреЬी рднेрдЬी рдФрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЕंрдЧ्рд░ेреЫ рд╕ैрдиिрдХ рд╢рдХ्рддि рдХी рдзрдордХी рджी рддрдм рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рдХो рдиाрдоंрдЬूрд░ी рд╣ोрддे рд╣ुрдП рднी рдЭुрдХрдиा рдкреЬा рдеा|
рдХांрдЧреЬा рдкрд░ рдХैрд╕े рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1809)
рдЕрдорд░рд╕िंрд╣ рдеाрдкा рдиें рдИ॰ 1809
рдоें рдХांрдЧреЬा рдкрд░ рд╣рдорд▓ा рдХिрдпा рдеा| рдордЧрд░ рдЙрд╕ рд╕рдордп рд╡рд╣ाँ рд╕ंрд╕ाрд░рдЪंрдж्рд░ рд░ाрдЬрдЧрдж्рджी рдкрд░ рдеे| рдоुрд╕ीрдмрдд рдХे рд╕рдордп рдЙрд╕ рд╡рдХ्рдд рд╕ंрд╕ाрд░рдЪंрдж्рд░ рдиें рд░рдгрдЬीрддрд╕िंрд╣ рд╕े рдорджрдж рдоांрдЧी, рддрдм рдЙрди्рд╣ोрдиे рдлौрд░рди рдЙрдирдХी рдорджрдж рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рднेрдЬी рдФрд░ рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХो рд╕ाрдордиे рдЖрддा рджेрдЦ рдХрд░ рд╣ी рдЕрдорд░рд╕िंрд╣ рдеाрдкा рдХी рд╣िрдо्рдордд рдЬрд╡ाрдм рджे рдЧрдпी| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рд╡рд╣ рд╕ेрдиा рдЙрд▓्рдЯे рдкाँрд╡ рд╡рд╣ाँ рд╕े рднाрдЧ рдиिрдХрд▓े| рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХांрдЧреЬा рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рднी рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा|
рдоुрд▓्рддाрди рдХी рдЬीрдд (рдИ॰ 1818)
рдИ॰ 1818 рдоें рдоुрд▓्рддाрди рдХे рд╢ाрд╕рдХ рдоुрдЬрдл्рдлрд░рдЦा рдеे рдЙрди्рд╣ोрдиे рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХा рд╕ाрд╣рд╕ рдХे рд╕ाрде рд╕ाрдордиा рдХिрдпा рдкрд░ рдЕंрдд рдоें рдЙрди्рд╣ें рд╣ाрд░ рдХा рдоुँрд╣ рджेрдЦрдиा рдкреЬा рдеा| рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдФрд░ рд╕े рд╡рд╣ рдпुрдж्рдз рдоिрд╢्рд░ рджीрд╡ाрдирдЪंрдж рдФрд░ рдЦрдб्рдЧрд╕िंрд╣ рдиें рд▓реЬा рдеा рдФрд░ рдоुрд▓्рддाрди рдкрд░ рд╡िрдЬрдп рдк्рд░ाрдк्рдд рдХी| рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиें рдИ॰ 1818 рдоें рдоुрд▓्рддाрди рдХो рдЕрдкрдиे рдХрдм्реЫें рдоें рдХिрдпा|
рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1813)
рд╕ाрд▓ 1813 рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे рдЕрдкрдиी рд╕рдЭ рдмूрдЭ рдФрд░ рдХूрдЯрдиीрддि рд╕े рдХाрдо рд▓ेрддे рд╣ुрдП рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рднी рдХрдм्реЫा рдЬрдоाрдпा| рдРрд╕ा рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै рдХी рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрдЯрдХ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЧрд░्рд╡рдирд░ рдЬрд╣ाрджांрдж рдХो рдПрдХ рд▓ाрдЦ рд░ूрдкрдпे рдХी рд░ाрд╢ि рднेंрдЯ рджे рдХрд░ рдИ॰ 1813 рдоें рдХрдЯрдХ рдкрд░ рдЕрдзिрдХाрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा|
рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рдкाрдпी рд╕рдмрд╕े реЩाрд╕ рдЬीрдд (рдИ॰ 1819)
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиें 1819
рдИ. рдоें рдоिрд╢्рд░ рджीрд╡ाрдирдЪंрдж рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоे рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рдХрд╢्рдоीрд░ рдХी рддрд░рдл рдЖрдХ्рд░рдордг рдХे рд▓िрдП рднेрдЬी| рддрдм рдХрд╢्рдоीрд░ рдоें рдЕрдлрдЧाрди рд╢ाрд╕рдХ рдЬрдм्рдмाрд░ рдЦां рдХा рд╢ाрд╢рди рдеा| рдЙрди्рд╣ोрдиें рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рднेрдЬी рд╣ुрдИ рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХा рдоुрдХाрдмрд▓ा рдХिрдпा рдФрд░ рд╡рд╣ рд╣ाрд░ рдЧрдП| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рднी рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдкूрд░्рдг рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा рдеा|
рдбेрд░ाрдЬाрдд рдХी рд╡िрдЬрдп (рдИ॰ 1820-21)
рдХрд╢्рдоीрд░ рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдХрдм्реЫा рдХрд░рддे рд╣ी рд╡рд╣ рдИ॰ 1820-21
рдоें рдХ्рд░рдорд╡ाрд░ рдбेрд░ाрдЧाрдЬी рдЦा, рдЗрд╕्рдоाрдЗрд▓рдЦा рдФрд░ рдмрди्рдиू рдкрд░ рд╡िрдЬрдп рд╣ाрд╕िрд▓ рдХрд░ рдХे рдЕрдкрдиा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╕िрдж्рдз рдХिрдпा|
рдкेрд╢ाрд╡рд░ рдХी рдЬीрдд (рдИ॰ 1823-24)
рдИ॰ 1823. рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рд╕ेрдиा рдкेрд╢ाрд╡рд░ рднेрдЬी| рдЙрд╕ рд╕рдордп рд╕िрдХ्рдЦों рдиे рд╡рд╣ाँ рдЬрд╣ांрдЧीрд░ рдФрд░ рдиौрд╢рд╣рд░ा рдХी рд▓реЬाрдЗрдпो рдоें рдкрдаाрдиों рдХो рдХрд░ाрд░ी рд╣ाрд░ рджी| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдкेрд╢ाрд╡рд░ рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рдЬीрдд рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी|
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рдХी рдЕрдЧрд╡ाрдИ рдоें рдИ॰ 1834
рдоें рдкेрд╢ाрд╡рд░ рдХो рдкूрд░्рдг рд╕िрдХ्рдЦ рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕рдо्рдорд▓िрдд рдХрд░ рд▓िрдпा рдЧрдпा рдеा|
рд▓рдж्рджाрдЦ рдХी рдЬीрдд (рдИ॰ 1836)
рдИ॰ 1836 рдоें рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рд╕िрдХ्рдЦ рд╕ेрдиाрдкрддि рдЬोрд░ाрд╡рд░ рд╕िंрд╣ рдиे рд▓рдж्рджाрдЦ рдкрд░ реЫोрд░рджाрд░ рд╣рдорд▓ा рдХिрдпा рдФрд░ рд▓рдж्рджाрдЦी рд╕ेрдиा рдХो рд╣рд░ा рдХрд░ рдХे рд▓рдж्рджाрдЦ рдкрд░ рднी рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬ्рдп рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХा рдоाрди рд╕рдо्рдоाрди рдФрд░ рдЬ्рдпाрджा рдмреЭ рдЧрдпा|
рдХोрд╣िрдиूрд░ рдХा рд╣ीрд░ा
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдмाрдж рдИ॰ 1845
рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиें рд╕िрдЦों рдкрд░ рдмреЬी рд╕ेрдиा рдХे рд╕ाрде рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा| рдЬिрд╕рдХे рдмाрдж рдлिрд░ोреЫрдкुрд░ рдХी рд▓реЬाрдИ рдоें рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХे рд╕ेрдиाрдкрддि рд▓ाрд▓рд╕िंрд╣ рдиें рдЕрдкрдиी рд╕ेрдиा рдХे рд╕ाрде рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕рдШाрдд рдХिрдпा рдФрд░ рдЕрдкрдиा рдоोрд░्рдЪा рдЫोреЬ рдХрд░ рд▓ाрд╣ौрд░ рдЪрд▓े рдЧрдП| рдЙрд╕ рд╕рдордп рдЕंрдЧ्рд░ेреЫो рдиें рд╕िрдЦों рд╕े рдХोрд╣िрдиूрд░ рд╣ीрд░ा рд▓ूрдЯ рдХрд░ рдХрд╢्рдоीрд░ рдФрд░ рд╣реЫाрд░ा рд░ाрдЬ्рдп рдЫीрди рд▓िрдпा рдеा| рддрдм рдХोрд╣िрдиूрд░ рд╣ीрд░े рдХो рд▓ंрджрди рд▓े рдЬाрдп рдЧрдпा рдФрд░ рд╡рд╣ाँ рдм्рд░िрдЯेрди рдХी рд░ाрдиी рд╡िрдХ्рдЯोрд░िрдпा рдХे рддाрдЬ рдоें рдЬрдб्рд╡ा рджिрдпा рдЧрдпा|
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХी рдоृрдд्рдпु
рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдиे 58 рд╕ाрд▓ рдХी рдЙрдо्рд░ рдоें рд╕рди 1839 рдоें рд╡ीрд░рдЧрддि рдХो рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рдеा| рдЙрди्рд╣ोрдиे рдЕрдкрдиे рдЕंрддिрдо рд╕ाँрд╕े рд▓ाрд╣ौрд░ рдоें рд▓ी рдеी| рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ी рд╕िрдЦ рд╕ेрдиा рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдеी|рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдкрд╢्рдЪाрдд рдЙрдирдХे рдкुрдд्рд░ рдорд╣рд░ाрдЬा рдЦреЬрдХ рд╕िंрд╣ рдиे рдЙрдирдХी рдЧрдж्рдж्рджी рд╕ंрднाрд▓ी|
рдпे рдеी рдорд╣ाрди рд░ाрдЬा рд░рдгрдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдХे рдЬीрд╡рди рдХी рдЕрдж्рднुрдд рдХрд╣ाрдиी| рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЬीрд╡рди рдоें рдХрднी рднी рд╣ाрд░ рдирд╣ीं рдоाрдиी рдФрд░ рдПрдХ рдХे рдмाрдж рдПрдХ рд░ाрдЬ्рдпों рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдеी|


















